Tips voor wanneer ouders zich als ‘klant’ opstellen
Herken je dit: Je bent in gesprek met een ouder. De groepsdynamiek van jouw klas is een uitdagende – niet ernstig, wel minder fijn dan je zou willen. Vanuit jouw deskundigheid en verantwoordelijkheid zet je in op het verbeteren van de dynamiek. Het is je ook duidelijk geworden dat de ouders van deze klas hierin ook een rol vervullen: er zijn kliekjes, ouders sturen actief op welke vriendschappen wel of niet tot stand komen, er worden negatieve uitspraken gedaan over ouders, leerlingen en collega’s.
In dit gesprek deelt de ouder zijn zorgen over de dynamiek in de klas. Goed, en ook fijn dat deze ouder ook inziet dat ‘school’ meer is dan resultaten en methodes. Maar dan gebeurt er iets wat vaker gebeurt – de ouder stelt zich op alsof hij ‘klant’ is van de school en jij iets ‘te leveren hebt’. Je hoort hem zeggen ‘daar ben jij toch verantwoordelijk voor?’ en vragen ‘hoe jij dit denkt te gaan verbeteren binnen een aantal weken’.
Bijzonder toch? We hebben het allemaal over de belangrijke samenwerking tussen onderwijsprofessionals en ouders, maar daar waar er toch ook echt een rol is weggelegd voor ouders, geven ze niet thuis en leggen ze de verantwoordelijkheid volledig bij de school.
De neiging? Wat we zien gebeuren is dat professionals hard gaan werken om te vertellen wat ze al hebben ingezet, dat dit een proces is wat tijd kost, etc. Daarmee versterk je de gekozen positie van de ouder en eindigt zo’n gesprek in extra acties op jouw to-do lijst en een ouder die zijn zorgen heeft kunnen delen maar zelf geen aandeel neemt in de uitdaging die er ligt.
De verschuiving van partnerschap naar een consumentenrelatie – we zien het vaker en op steeds meer plekken gebeuren.
Tijd om het tij weer wat te keren 😉
Hoe buig je dit om?
1. Neem de regie over het gesprek
Wanneer een ouder een eis stelt (“Hoe ga jij dit binnen twee weken oplossen?”), is de verleiding groot om direct inhoudelijk te reageren. Onze tip: doe het niet. Kader het gesprek eerst opnieuw in. Neem regie door leiding te nemen in het gesprek – bevestig het gezamenlijke doel, maar corrigeer de rolverdeling.
“Ik hoor dat je een zorg hebt over de dynamiek in de klas en die deel ik met je. Het doel van dit gesprek is om te verkennen welke acties kunnen bijdragen aan het verbeteren van de dynamiek. Je geeft aan dat je snelle resultaten wilt voor de rust in de klas, en dat begrijp ik. Om dat te bereiken, kijken we naar wie hierin een rol te vervullen heeft, want een groepsdynamiek stopt niet bij de schooldeur. Ik leg je dan ook eerst graag uit hoe ik het zie, ik ben daarna benieuwd naar jouw kijk hierop en welke rol je voor de ouders van deze klas ziet weggelegd.”
2. Herstel de gelijkwaardigheid
Jij bent de expert in het pedagogisch klimaat op school; de ouder is de expert op het gebied van hun kind en de thuissituatie. In een consumentenrelatie wordt de leerkracht een ‘dienstverlener’. Herstel de balans door de ouder weer als partner aan te spreken. Dit betekent ook dat je durft te benoemen wat je van hen verwacht.
3. Stel activerende vragen
In plaats van te verdedigen wat jij allemaal doet (waarmee je de ouder in de rol van ‘beoordelaar’ plaatst), zet je de ouder aan het werk. Gebruik vragen die de ouder activeren, bijvoorbeeld:
“Wat zie je thuis terug van de afspraken die wij in de klas maken over hoe we met elkaar om willen gaan?”
“Hoe kun je als ouder bijdragen aan de sfeer op het plein, zodat wij hier in de klas op voort kunnen bouwen?”
“Welke rol zie je voor jezelf weggelegd in het doorbreken van de kliekjesvorming buiten schooltijd?”
Oudergericht, maar niet oudergezwicht
Door de bal terug te leggen, verplaats je het gesprek van een ‘klacht bij de klantenservice‘ naar een ‘strategisch overleg tussen partners’. Dat is niet altijd makkelijk en vraagt om stevigheid in je schoenen, maar het is de enige weg naar een duurzame en constructieve relatie tussen school en ouders.
Houd de regie, blijf nieuwsgierig en onthoud: je bent er voor het kind, mét de ouder, maar niet in dienst van de ouder.
Herken je ‘klantgedrag’ bij ouders en wil je er anders mee om leren gaan? We denken graag met je mee en sluiten aan bij wat er in jouw school of team leeft. Een (online) koffiemoment is zó gepland – we zien je graag!
